ปางองค์อนุชิตไท้		นฤบาล
ครองนครเขตรสฐาน		ถิ่นกว้าง
นามนพคีรีขาน		เมืองเอก
ทวยราษฎร์ขาดเข็ญอ้าง		ออกอื้ออวยไชย
พานรินทรปิ่นภพผู้		ฤทธิรงค์
ครองสัตยสุจริตทรง		เสาะสร้าง
ทศธรรมอิกการสง		เคราะห์ราษฎร์ สี่เฮย
เผด็จดัดหฤไทยกระด้าง		แผกเบื้องเขบ็จบรรพ์
วันหนึ่งอนุชิตเจ้า		จอมนรา ราษฎรเฮย
ออกพระโรงเสนา		แน่นเฝ้า
ทรงวินิจกิตยา		นุกิจ เสรจเฮย
จึ่งพระผู้ผ่านเผ้า		จักเต้าสวนขวัญ
ทันใดธก็เอื้อน		พจมาน
ตรัสสั่งเสนาชาญ		เชี่ยวใช้
เรว ๆ จัดทวยหาญ		แหนแห่
อำมาตยประนตไท้		รีบร้อนเกณฑ์พล
จัดพลอย่างพยุหเยื้อง		เปนกระบวน
เหล่าหนึ่งกระลึงทวน		ดาบดั้ง
บางพวกเทิดปืนชนวน		นกสับ
บางก็กุมหอกตั้ง		ท่าจ้องจักผจญ
ขุนรถจัดรถเจ้า		จอมธา นินเฮย
อิกรถเหล่าอรรคนา		เรศร์ถ้วน
คอยรับพระจอมพา		นรินทร์คั่ง คับเฮย
ทูลทราบทุกสิ่งล้วน		เสร็จพร้อมพลพฤนท์
จอมกระบินทร์ฟังเหตุให้		เหิมปรี ดีเฮย
บานเบิกกระมลมี		ใช่น้อย
รีบสนานพระอินทรีย์		ทรงเครื่อง ต้นเฮย
จึ่งเสด็จทรงรถคล้อย		เคลื่อนพร้อมโยธี
เอกองค์โอภาษแม้น		เดือนเพ็ญ
พลเพียบคือดาวเป็น		เครื่องล้อม
จอมราชผ่อนราษฎร์เย็น		ยามเคลื่อน พลเฮย
ดังว่าเดือนดาวห้อม		ค่อยคล้อยโดยโพยม
ถึงสวนดำรัสให้		สงบพล
เกณฑ์กระบวนรายตน		รอบล้อม
เสด็จจากรถมน		ตรีหมอบ เรียบเฮย
ประพาศพฤกษสพฤบพร้อม		พรั่งด้วยนางสนม
ชมพรรณหมู่ไม้ดอก		ดกหลาย
สารภีพิกุลสาย		อยุดแย้ม
ซ่อนกลิ่น ๆ บหาย		หอมส่า เล่าเฮย
พุทธชาติดาษดวงแฉล้ม		เลิศด้วยกลิ่นศรี
กรรณิกาการเกษแก้ว		กาหลง
พุดจีบปีบประยงทรง		กลิ่นกล้า
เลือกเก็บประทานองค์		วรนาฎ
เกษมศุขทุกทั่วหน้า		นาฎไท้ทรงธรรม์
บันดานคิดเคลิบเคลิ้ม		สกนธ์ตน
คงจริตอย่างลิงลน		เลศนั้น
ถอดมกุฎภิมณฑ์		มอบพนัก งานเฮย
ปีนป่ายอัมพพฤกษดั้น		โดดเต้นโดยคนอง
เมิลมองมม่วงไม้		ปลิดผล
โยนประทานสนมกล		เกี่ยงเย้า
หยาดยางหยดเต็มบน		เศียรกระ บี่นา
มือแกะบหลุดเท้า		แกะซ้ำเกาพลาง
สนมนางนับยิ่งร้อย		นางยล
พระบาทเกาเศียรลน		ลูบปอ้ย
แผกเพศกรษัตรีย์ซน		เสียสง่า
บ้างก็ยิ้มเนตรชม้อย		บอกบุ้ยโอฐเบือน
พระยาอนุชิตได้		ยลสบ
สนมนาฎสรวลประจบ		เกือบเก้อ
อดสูหมู่นางหลบ		ลับพฤกษ
เยี่ยมเยี่ยมมองมองชเง้อ		ง่านน้ำใจตน
กูซนจนต้องรับ		รองอาย
จักอยู่บสบาย		บ่อนนี้
ควรคิดหลบหลีกกาย		สันโดฐ เดียวเฮย
เอาเพศดาบศลี้		ลับหน้านางจร
พานรดำริหแล้ว		แผลงฤทธิ์
อากาศเกิดหมอกมิด		มืดหล้า
บ่ายภักตรฉเภาะทิศ		อยุทธเยศ
ระเห็จเหาะเลาะเลียบฟ้า		ใฝ่เฝ้าหริวงษ
ปางอนงค์องค์เอกทั้ง		โยธี
ไป่สบกระบี่ตี		อกดิ้น
คือใครบั่นเศียรศรี		สมรขาด เกล้าเฮย
ย้ายแยกกันค้นสิ้น		สุดรู้ทางจร
พานรระเห็จห้อง		เวหน รวดแฮ
ตระบัตอยุทธยาดล		ด่วนเฝ้า
ทูลคืนบูรีตน		ลาบวช
สรวมเดชพระผ่านเผ้า		โปรดเกล้าหณุมาน
ฟังสารดาลจิตรเจ้า		จักรกรี
ข่อน ๆ พระไทยทวี		เทวศว้า
อาไลยกระบี่ศรี		แสนเสนห
เคยสบพบเนตรหน้า		แต่นี้นานเหน
จำใจจำตรัสเอื้อน		อวยพร
แก่พระยาพานร		แก่วนแกล้ว
เปนศุขสถาวร		เทอญพ่อ
ทุกขโศกโรคไภยแคล้ว		คลาศพ้นอันตราย
ฝ่ายพานเรศรน้อม		อภิวันท์
รับพระพรทรงธรรม์		ท่านให้
ลาองค์อาศนสุบรรณ		อีกพระ ลักษณเฮย
ออกจากพระโรงไท้		รีบรอ้นระเห็จเหิน
มาดลมณฑปอ้าง		นามคี รีเฮย
เหนอรัญกุฎี		เด่นตั้ง
ลงจากนภางค์ลี		ลาสู่ กุฎีเฮย
นบบาทดาบศยั้ง		อยู่พร้องสนองสาร
กาลนี้ข้าน้อยนึก		ศัรทธา
หวังเพิ่มผนวชดา		บศบ้าง
ฃอจงพระจอมอา		จาริยโปรด ข้าเฮย
ยอมรับให้อยู่สร้าง		พรตด้วยดุษฎี
พระมนีมีชื่ออ้าง๑		พิศไพ
ตอบพจนพานรไข		เงื่อนเค้า
สูเอยรูปจนใจ		เองสัตว
บวชไป่ได้ดอกเจ้า		เพศเตี้ยเดียรฉาน
ใคร ๆ จักอาจแสร้ง		เอาทรง
เปนเพศบุรุษยง		เยี่ยงข้อย
กูจึ่งจะยอมสง		เคราะห์บวช ได้นา
แลจะแนะกิจน้อย		ใหญ่ให้กองกูณฑ์
ขุนกระบินทรยินเลศน้อม		นักธรรม์
ร่ายเวทแปรเพศผัน		แผกกี้
ทรงโฉมเฉกเช่นฉัน		ชายหนุ่ม
จอมนารถนักสิทธิ์ชี้		กิจให้บรรพชา
ครองนุ่งหนังพยัฆพร้อง		บริกฃาร
ห่อเกษชฎาธาร		เสรจแล้ว
ลาองค์พระอาจริย		สู่ยอด ไศลเฮย
ชี้ชื่อมรฎปแก้ว		อยู่สร้างกิจกูณฑ์

จบห้องที่ ๑๒๖
  เนื้อความกล่าวถึงหนุมานครองเมืองนพคีรีโดยตั้งอยู่ในทศธรรม วันหนึ่งสั่งให้จัดขบวนไปชมสวน ระหว่างชมสวน ลืมตนว่าเป็นเจ้าครองเมือง จึงถอดมงกุฎให้พนักงาน แล้วก็กระโดดปีนป่ายต้นไม้ตามธรรมชาติของวานร เมื่อเห็นผลมะม่วง ก็เด็ดโยนให้เหล่านางสนม ยางมะม่วงหยดลงศีรษะ หนุมานใช้มือแกะยางไม่หลุด จึงใช้เท้าช่วยแกะและเกา เหล่านางสนมต่างพากันบุ้ยใบ้ให้ดูกิริยาที่ไม่สมกับที่เป็นกษัตริย์ หนุมานเห็นอาการของเหล่าสนมก็รู้สึกอดสู คิดจะหนีไปบวช จึงไปเฝ้าพระราม ขอคืนเมืองและทูลลาไปบวช พระรามจำใจอนุญาต หนุมานไปขอบวชกับพระดาบสทิศไพที่เขามรฎป พระดาบสไม่ยอมบวชให้เพราะไม่ได้เป็นบุรุษเพศ หนุมานจึงร่ายเวทแปลงกายเป็นชายหนุ่ม พระดาบสจึงบวชให้ หนุมานบำเพ็ญพรตอยู่ที่เขามรฎป